Việc chuẩn bị cho loạt đá luân lưu là một phần trong quá trình chuẩn bị cho các đội bóng vào bán kết World Cup 2026 gồm Pháp , Tây Ban Nha, Anh và Argentina khi họ hướng đến trận chung kết vào ngày 20/7 tại New York. Đối với các cầu thủ tham gia, đây sẽ là một trong những tình huống căng thẳng nhất trong sự nghiệp vốn đã đầy rẫy những khoảnh khắc áp lực cao.

Xét về lịch sử, Argentina luôn chiếm ưu thế. Không đội nào phải trải qua nhiều loạt sút luân lưu tại World Cup hơn họ (7 lần). Trong số đó, Argentina đã thắng 6 trận, bao gồm 2 trận trên đường đến chức vô địch ở Qatar cách đây 4 năm.

Lionel Messi cũng nắm giữ kỷ lục sút luân lưu thành công nhiều nhất với 3 lần (1 lần năm 2014 và 2 lần năm 2022), ngang bằng với Roberto Baggio và Luka Modric. Tuy nhiên tại World Cup 2026, Messi đã sút hỏng 2 quả phạt đền trong thời gian thi đấu chính thức.

Trong khi đó, Tây Ban Nha có lẽ sẽ không cảm thấy tự tin lắm nếu trận bán kết gặp Pháp phải phân định thắng thua bằng loạt sút luân lưu. Cùng với Hà Lan , họ đang giữ kỷ lục về số lần bị loại bằng loạt sút luân lưu nhiều nhất với bốn lần và đã bị loại khỏi hai kỳ World Cup gần đây nhất sau loạt sút luân lưu - trước Nga năm 2018 và Morocco năm 2022.

Trong số 4 đột lọt vào bán kết năm nay, Argentina (86%) có tỷ lệ thắng loạt sút luân lưu trên 50%. Pháp (thắng 2, thua 3) đạt 40% trong khi Anh (thắng 1, thua 3) là 25%. Tây Ban Nha (thắng 1, thua 4) có tỷ lệ thấp nhất với chỉ 20% trong các loạt luân lưu định mệnh tại World Cup.

Thủ môn người Thụy Sĩ Gregor Kobel đã có màn trình diễn xuất sắc trước Colombia, thực hiện một pha cứu thua quan trọng trong loạt sút luân lưu giúp đội nhà giành chiến thắng 4-3 ở vòng 1/8

Chỉ có Mỹ dường như miễn nhiễm với loạt đá luân lưu. Họ đã lập kỷ lục 8 trận đấu loại trực tiếp tại World Cup mà chưa từng phải đá luân lưu. Croatia đã tham gia 4 trận (2 trận vào năm 2018 và 2 trận vào năm 2022) mà chưa từng thua.

Xác suất vô địch World Cup mà không phải trải qua ít nhất một loạt sút luân lưu là khoảng 50-50. Đã có 11 kỳ World Cup kể từ giải đấu năm 1982, trong đó có 5 đội vô địch phải đối mặt với ít nhất một loạt sút luân lưu ở vòng loại trực tiếp.

Tại World Cup 2026, Tây Ban Nha, Pháp, Anh và Argentina đều đã lọt vào bán kết mà không cần đến loạt sút luân lưu. Nhưng khi vòng bán kết đến gần, các chuyên gia phân tích và ban huấn luyện sẽ làm việc với các thủ môn Unai Simon, Mike Maignan, Jordan Pickford và Emi Martinez để đảm bảo họ sẵn sàng cho mọi tình huống. Và cách mỗi cá nhân chuẩn bị trong những ngày tới sẽ khác nhau tùy thuộc vào việc họ có bao nhiêu thông tin trước trận đấu.

"Điều đó tùy thuộc vào từng thủ môn và cách các huấn luyện viên và nhà phân tích muốn thiết lập tình huống," thủ môn của MU và ĐT Anh, Tom Heaton, nói với ESPN. "Đôi khi, mọi chuyện hoàn toàn phụ thuộc vào thủ môn. Đó chỉ là cảm giác tức thời về những gì thủ môn sẽ làm. Điều đó hiếm khi xảy ra ngày nay, nhưng vẫn có."

"Ở thái cực đối lập, chúng ta sẽ xem xét các quả phạt đền trước đó của người thực hiện và dữ liệu xung quanh những quả phạt đền đó. Họ dùng chân nào để sút, hướng sút, và phản ứng của họ khi sút hụt. Có bất kỳ quy luật nào không? Việc này cần phân tích rất kỹ lưỡng. Thường thì là các đoạn phim ghi lại quá trình thi đấu của họ ở các đội trẻ."

"Có rất nhiều thông tin sẵn có và mỗi thủ môn sử dụng chúng theo những cách khác nhau. Đối với tôi, điều quan trọng hơn là hiểu được phong cách chơi của họ. Tất cả điều đó sẽ diễn ra trong thời gian chuẩn bị cho trận đấu - hai ngày trước và một ngày trước đó. Đôi khi là vào chính ngày thi đấu, nhưng không thường xuyên”, Heaton chia sẻ.

Tom Heaton, 40 tuổi, từng có 3 lần khoác áo ĐT Anh

"Nếu trận đấu phải phân định thắng thua bằng loạt sút luân lưu sau tiếng còi mãn cuộc, bạn thường sẽ xem lại một chút về những gì đã được chuẩn bị. Đôi khi là trên một chai nước hoặc huấn luyện viên thủ môn có một tờ giấy để bạn mang theo. Đó chỉ là một chút nhắc nhở về những suy nghĩ của bạn cho mỗi người thực hiện cú sút."

Khi Tây Đức và Pháp tham gia loạt sút luân lưu đầu tiên tại World Cup cách đây 44 năm, các thủ môn Toni Schumacher và Jean-Luc Ettori đã dựa rất nhiều vào cảm giác của họ trong khoảnh khắc đó trước khi quyết định đổ người về hướng nào. Ngày nay, có vô số thông tin về hầu hết mọi người thực hiện cú sút, và dữ liệu cho thấy kiến thức chính là sức mạnh đối với các thủ môn.

Vào các năm 1982, 1986 và 1990, tỷ lệ thành công của các cú sút luân lưu đều trên 70%. Từ năm 2018, tỷ lệ này đã giảm xuống dưới 67%. Cho đến nay trong năm 2026, chỉ có 25 trong số 40 cú sút luân lưu được ghi bàn - tỷ lệ thành công là 63%. Nếu một trong hai trận bán kết năm 2026 phải phân định thắng thua bằng loạt sút luân lưu, thì Simon, Maignan, Pickford và Martinez sẽ phải quyết định xem nên tin tưởng vào số liệu hay dựa vào trực giác của mình.

"Quan điểm cá nhân của tôi là cần có một chút thông tin," Heaton, người từng là thành viên ban huấn luyện của đội tuyển Anh tại EURO 2024, cho biết. "Họ dùng chân nào, họ đã từng chơi ở đâu trong quá khứ và phong cách chơi nào họ ưa thích. Tất cả những thông tin đó đều được xem xét."

"Sau đó, tôi thích đưa ra quyết định hoàn toàn dựa vào tình huống tức thời. Tôi nghĩ không có cách nào tốt hơn là tự mình chịu trách nhiệm và đưa ra quyết định, bởi vì khi đó, bạn hoàn toàn cam kết với nó. Nếu ai đó chỉ cho bạn nên đổ người ở đâu, việc căn thời gian sao cho thật chính xác và hoàn toàn tập trung sẽ không dễ dàng. Tôi nghĩ rằng việc có thông tin nhưng vẫn cho phép thủ môn có không gian để tự đưa ra quyết định vào thời điểm đó là cách tốt nhất."

Trong khi các thủ môn phải đưa ra rất nhiều quyết định trước khi lựa chọn nên làm gì, thì người thực hiện cú sút cũng vậy.

Kylian Mbappe và Bruno Guimaraes đã phải đối mặt với những lời chỉ trích vì đá hỏng phạt đền sau khi sử dụng kiểu chạy đà giật cục, một chiến thuật được thiết kế để buộc thủ môn phải di chuyển sớm. Nhưng nếu thủ môn đủ can đảm đứng yên càng lâu càng tốt, người đá phạt đền có thể chạm bóng với rất ít đà và không thể tạo ra lực. Đó là điều mà Mbappe đã phải trả giá khi Yassine Bounou của Morocco dễ dàng cản phá quả phạt đền của anh trong trận tứ kết.

Kiểu sút giật cục của Mbappé trong hiệp một đã bị thủ môn Yassine Bounou của Morocco cản phá ở trận tứ kết.

"Kiểu chạy đà gián đoạn khiến thủ môn gặp khó khăn," Heaton nói. "Chỉ riêng phương pháp chạy đà và sút bóng thông thường đã cho phép thủ môn di chuyển sớm. Với kiểu chạy đà gián đoạn, người sút thường chờ đợi thủ môn di chuyển, vì vậy bạn phải chờ lâu hơn."

"Tôi nghĩ trong vài năm trở lại đây, các thủ môn đã xử lý tình huống sút phạt kiểu giật cục tốt hơn nhiều so với lúc nó mới bắt đầu. Tuy nhiên, điều khó khăn nhất là khi người sút phạt cũng giật cục nhưng lại thực hiện theo kiểu thông thường, nên bạn không biết liệu họ sẽ giật cục hay thực hiện một cú sút phạt đền theo kiểu thông thường hơn."

"Nếu bạn chuẩn bị cho một pha sút giả vờ và đối phương không thực hiện, thì thời điểm sút của bạn đã sai. Ngược lại, nếu bạn chuẩn bị cho một quả phạt đền thông thường và họ sút hụt, thủ môn có thể lao lên sớm và người thực hiện sẽ kịp thời nhìn thấy. Phần khó khăn nhất đối với thủ môn là khi cầu thủ đối phương kết hợp cả hai kiểu sút."

Trong loạt sút luân lưu, dữ liệu và sự chuẩn bị là một chuyện, nhưng áp lực lại là chuyện khác. Đó cũng là điều mà ngay cả công nghệ hiện đại tiên tiến nhất cũng không thể đo lường được.

Việc đặt hy vọng của cả một quốc gia vào một cú sút phạt đền từ khoảng cách 11 mét là một điều khó khăn đối với bất kỳ cầu thủ nào. Đối với một số người - đặc biệt là ở giai đoạn này của World Cup - nó có thể quyết định sự nghiệp của họ. Đối với bất kỳ người thực hiện quả phạt đền nào trong trận bán kết, áp lực sẽ đè nặng lên họ để ghi bàn. Tuy nhiên, các thủ môn cũng không tránh khỏi sức nặng của sự kỳ vọng.

Trước loạt sút luân lưu của Australia gặp Ai Cập ở vòng 1/16, thủ môn số một Patrick Beach đã được thay thế bằng Mat Ryan để chuyên thực hiện loạt sút luân lưu. Nhưng Ryan đã không cản phá được bất kỳ cú sút nào của Ai Cập và Australia đã bị loại. Đó là một canh bạc không thành công.

"Nhìn chung, áp lực thường dồn lên cầu thủ thực hiện quả phạt đền," Heaton nói. "Nhưng càng về sau, khi mà các bàn thắng liên tục được ghi, áp lực có thể bắt đầu chuyển hướng sang thủ môn, khiến họ cảm thấy cần phải thực hiện một pha cứu thua."

"Ban đầu, tôi nghĩ áp lực dồn lên người thực hiện quả sút luân lưu. Nhưng khi loạt sút luân lưu diễn ra và tùy thuộc vào diễn biến tình hình, áp lực có thể chuyển sang thủ môn."

Các trận bán kết World Cup tạo ra những người hùng và những kẻ phản diện, đặc biệt là khi trận đấu phải phân định thắng thua bằng loạt sút luân lưu. Tây Ban Nha, Pháp, Argentina và Anh đều đang đối mặt với viễn cảnh hồi hộp đến nghẹt thở khi chuẩn bị tranh giành một tấm vé vào chung kết. Đối với người thực hiện và thủ môn, không có áp lực nào lớn hơn thế.

Theo Việt Hà (theo ESPN) (BONGDAPLUS)
Nguồn: https://bongdaplus.vn/world-cup/cac-thu-mon-no-nao-voi-loat-sut-luan-luu-tai-world-cup-5099802607.html